Voor nieuwe raadsleden ligt er een intensief inwerkprogramma klaar. Juist in die startfase is het van grote waarde om handvatten te krijgen voor het maken van afgewogen keuzes, het stellen van de juiste vragen en het gericht sturen op maatschappelijke effecten. Daarom organiseert Key Region Leiden samen met Leiden Kennisstad op woensdagavond 23 september een Werkconferentie Brede Welvaart die speciaal ontwikkeld is voor raadsleden. Een programma dat niet alleen helpt bij het begrijpen van het concept Brede Welvaart, maar vooral bij het toepassen ervan in de dagelijkse raadspraktijk. Nu én in de komende vier jaar.
Key Region Leiden en Leiden Kennisstad willen met dit aanbod bijdragen aan sterke, goed toegeruste raden die samenwerken aan de brede welvaart in de regio. Het is een vervolg op het eerder georganiseerde mini-symposium Brede Welvaart. Bekijk de terugblik met samenvatting en video.
Inzicht in Brede Welvaart als integraal afwegingskader voor beleid en besluitvorming
Concrete handvatten om collegevoorstellen scherper te beoordelen
Een gedeelde taal om het politieke debat te voeren over maatschappelijke opbrengsten
Directe toepasbaarheid bij strategische dossiers zoals wonen, mobiliteit, zorg, economie en leefomgeving
Sterk punt: kennis uit de regio
Het programma wordt verzorgd door dr. Christine Carabain, lector Brede Welvaart en dr. Robin Philips, senior onderzoeker bij het Kenniscentrum Toegepaste Brede Welvaart van Hogeschool Leiden. Zij combineren wetenschappelijke diepgang met een zeer praktische insteek. Eerder verzorgde Christine Carabain een vergelijkbaar programma voor de gemeente Apeldoorn, samen met Kim Putters, waar dit door raadsleden als zeer waardevol en concreet is ervaren.
Opzet van het programma
De bijeenkomst bestaat uit twee onderdelen:
Mini-college Brede Welvaart; een heldere en toegankelijke uitleg van het concept Brede Welvaart, rijk geïllustreerd met aansprekende voorbeelden uit de praktijk en toegespitst op de rol van raadsleden.
Interactieve workshop: Brede Welvaart in actie. Raadsleden gaan zelf aan de slag met Brede Welvaart aan de hand van een concrete, gemeentelijke casus (door de deelnemende gemeenten aangeleverd).
De focus ligt hierbij op:
sturen op maatschappelijke effecten
expliciete belangenafweging
de rol van de raad ten opzichte van college en organisatie
Regionaal organiseren = extra meerwaarde
Wij bieden dit programma regiobreed aan. Dit heeft als voordeel dat raadsleden elkaar leren kennen over gemeentegrenzen heen en kennis en ervaringen regionaal worden gedeeld.
Tijdens het zomerevent van Key Region Leiden kregen partners en betrokkenen een informatieve presentatie van Otto Raspe, hoofdonderzoeker bij RaboResearch, over economische groei en brede welvaart in de regio Leiden en de Duin- en Bollenstreek. De boodschap was helder: iedere regio kent een eigen dynamiek. Regionaal samenwerken is daarbij essentieel om kansen te verzilveren.
De presentatie liet zien dat de verschillen in economische groei en welvaart binnen Nederland groot zijn. Wat werkt in Brainport Eindhoven, werkt niet automatisch in de Key Region Leiden. Elke regio heeft zijn eigen kwaliteiten, uitdagingen en ontwikkelpaden. Voor onze regio draait het volgens Raspe om het vinden van de juiste balans tussen drie opgaven: concurrentiekracht, weerbaarheid en brede welvaart.
‘Groei wordt bepaald door het regionale ecosysteem. Hoe beter dit functioneert, hoe meer kansen voor groei kunnen worden benut.’
Potentie aanwezig
Door geopolitieke spanningen en een onzekere internationale economische omgeving heeft RaboResearch de groeiverwachting voor Nederland neerwaarts bijgesteld naar 1,2% in 2026 en 1,1% in 2027. Daarmee groeit de economie nog wel, maar minder hard dan wenselijk. Op de langere termijn hangt economische groei vooral samen met twee factoren: de inzet van arbeid en de groei van de arbeidsproductiviteit. Vrijwel alle sectoren zullen de afzwakkende groei voelen. Vooral industrie, vervoer en bouw staan onder druk. Voor de regio Leiden en de Duin- en Bollenstreek wordt een economische groei van tussen de 0,0 en 0,5 procent verwacht. Daarmee blijft de regio achter bij het landelijke gemiddelde. Dat betekent niet dat het economisch fundament zwak is. Integendeel. Op onderdelen presteert de regio bovengemiddeld en is het verdienvermogen sterk, zoals op het Leiden Bio Science Park. Tegelijkertijd temperen andere factoren de groei. Hoe kunnen we het perspectief verbeteren? Volgens Raspe ligt de sleutel in een goed functionerend regionaal ecosysteem waarin bedrijven, kennisinstellingen en overheden elkaar versterken.
‘Investeer in de drivers van productiviteitsgroei.’
Volledige bloei
Wat kunnen we verder leren van andere regio’s? Waarom groeien regio’s als Eindhoven en Amsterdam bijvoorbeeld sneller? Volgens Raspe zijn daar de voordelen van agglomeratie sterk aanwezig. Kennis verspreidt zich dan gemakkelijker tussen bedrijven en instellingen, de arbeidsmarkt is omvangrijker, gespecialiseerde diensten zijn dichtbij en bedrijven profiteren vaker van samenwerking binnen sterke waardenketens. Juist deze lokale omstandigheden blijken belangrijke aanjagers van productiviteit en groei. Voor onze regio ligt daar ook een uitdaging. De Key Region Leiden profiteert van de nabijheid van de economische motoren Amsterdam en Den Haag, maar staat tegelijkertijd in hun schaduw. Het onderzoek laat zien dat onze regio een gemiddelde arbeidsproductiviteit kent, terwijl de productiviteitsgroei achterblijft. Als we dit verbeteren komen er meer kansen voor economische ontwikkeling.
‘Leer ook van regio’s in het buitenland die op de Key Region Leiden lijken. Kopenhagen is een goed voorbeeld.’
RaboResearch wijst verder op een aantal succesfactoren: werk aan een gezamenlijke langetermijnvisie, maak strategische keuzes in economische ontwikkeling, zorg voor goede bereikbaarheid, investeer in kennis en innovatie, werk aan sterke clusters en zorg voor een nadrukkelijke focus op brede welvaart.
Hoge score op brede welvaart
Tegenover de bescheiden economische groei staat een sterke positie op brede welvaart. Uit het onderzoek blijkt dat de regio Leiden en de Duin- en Bollenstreek hoger scoort dan veel andere regio’s in Nederland en Zuid-Holland. De regio profiteert van haar positie tussen de Metropoolregio Amsterdam en de Metropoolregio Rotterdam Den Haag. De goede score hangt samen met factoren als baanzekerheid, inkomen, gezondheid, sociale contacten en veiligheid. Tegelijkertijd blijven er aandachtspunten. Op thema’s als huisvesting, milieu en maatschappelijke betrokkenheid liggen er nog uitdagingen. Juist daar liggen volgens Raspe kansen om de brede welvaart verder te versterken. De hoofdboodschap daarbij is simpel: een hoge score vandaag biedt geen garantie voor morgen. Ook in onze regio is voortdurende aandacht nodig om de kwaliteit van leven op peil te houden.
‘De Key Region Leiden profiteert als tussenland van de twee grote economische regio’s. De Brede Welvaart is hier hoog.’
Borrowed size
Een andere les uit het onderzoek is het principe van borrowed size: benut de kracht van nabijgelegen stedelijke regio’s. De Leidse regio kent een grote uitgaande pendel. Per saldo werken ongeveer 33.000 inwoners buiten de regio. Veel inwoners profiteren daarmee van de werkgelegenheid die elders in de Randstad aanwezig is. Tegelijkertijd roept dat de vraag op hoe talent en kennis meer aan de eigen regio kan worden verbonden. Een betere aansluiting tussen onderwijs, arbeidsmarkt en de economische specialisaties van de regio kan daarbij helpen.
‘Benut de kracht van nabijgelegen stedelijke regio’s.
Welke stap is nu van belang?
Wat is volgens Raspe nodig om verdere vooruitgang te boeken? Allereerst een gezamenlijke visie. Regio’s die succesvol zijn, durven groot te denken, werken samen en bouwen voort op wat hen onderscheidend maakt. Juist vanuit zo’n gedeelde ambitie ontstaat de slagkracht om economische en maatschappelijke uitdagingen aan te pakken.
Om tot die visie te komen, benadrukt Raspe het belang van regionale samenwerking tussen ondernemers, overheid, onderwijs en onderzoek. Deze zogeheten triple-helixbenadering zorgt ervoor dat partijen gezamenlijk bepalen welke kansen er liggen en hoe zij daaraan kunnen bijdragen. Als voorbeeld noemt hij ondernemerstafels, waar verschillende partijen elkaar vinden rond gedeelde opgaven en kansen.
De presentatie maakte daarmee opnieuw duidelijk dat Key Region Leiden precies die verbindende rol kan vervullen. De samenwerking tussen ondernemers, onderwijsinstellingen en overheden staat inmiddels stevig. Met de drie programmalijnen Versterken Innovatieregio, Toekomstbestendig Ondernemen en Ruimte & Randvoorwaarden sluit de agenda goed aan op de aanbevelingen uit het onderzoek. De basis is gelegd; nu is het tijd om de gezamenlijke ambities verder om te zetten in actie.
Economisch dashboard van Regio Holland Rijnland
Naast de landelijke cijfers presenteerde Ellen Dijkstra, onderzoeker en data-analist van de gemeente Leiden, tijdens de middag het economisch dashboard van Regio Holland Rijnland. Dit biedt inzicht in de economische ontwikkeling van onze regio. Met actuele cijfers over onder meer werkgelegenheid, bedrijvigheid, sectorontwikkeling en de arbeidsmarkt brengt het dashboard trends en ontwikkelingen overzichtelijk in beeld. Gebruikers kunnen zowel de regio als geheel als de afzonderlijke gemeenten bekijken en eenvoudig met elkaar vergelijken. Zo ondersteunt het dashboard gemeenten, bestuurders, ondernemers, onderzoekers en andere geïnteresseerden bij het maken van onderbouwde keuzes en het versterken van een toekomstbestendige regionale economie.
In het kader van de gemeenteraadsverkiezingen laten we door middel van ons Manifest zien wat er gebeurt als je lokaal kiest en regionaal organiseert. We doen een oproep aan de politiek om te investeren in brede welvaart.
Onze partners bouwen aan een regio die internationaal toonaangevend is in bio science, space tech & data en autonomous tech (o.a. drone technologie). Die kracht wordt omgezet in brede welvaart, zodat iedereen profiteert.
We verbinden kennis en innovatie met het mkb en versterken zo de hele regionale economie.
We creëren banen dichtbij huis, verminderen reistijd en vergroten leefbaarheid.
Elke overheidseuro levert minstens €3,50 aan waarde op.
We zetten in op toekomstbestendige bedrijventerreinen, sterke toeleveringsketens en een aantrekkelijk vestigingsklimaat.
Onze regio heeft de juiste schaal, de kennis en de energie om voorop te lopen. Maar dan moeten we nu doorpakken.
Wat we vragen aan de lokale politiek
Kies voor structurele samenwerking.
Investeer minimaal €3,25 per inwoner om onze gezamenlijke opgaven waar te maken.
Geef ruimte aan innovatie, talent en groei: voor inwoners, ondernemers én gemeenten.
Samen maken we van Key Region Leiden de motor voor brede welvaart.
Voor Nederland, voor Europa, voor het leven: Science for life.
Wat levert het op
Hogescholen spelen een cruciale, maar vaak onderschatte rol in het Nederlandse innovatiesysteem. Dat blijkt opnieuw uit een recente analyse van Birch Consultants, waarin de samenwerking tussen hogescholen en externe partijen in kaart is gebracht. Voor regio’s als Key Region Leiden verklaart dit precies waarom partnerschap met een instelling als Hogeschool Leiden zo waardevol is. In dit interview vertelt Joeri van den Steenhoven, vicevoorzitter van het College van Bestuur van Hogeschool Leiden, er meer over.
99 Procent is mkb
“De analyse laat zien dat hogescholen inmiddels samenwerken met circa 64.000 partners in het praktijkgericht onderzoek,” zegt Joeri van den Steenhoven. “Wat vaak tot verrassing leidt, is dat 73 procent van deze partners bedrijven zijn. Nog opvallender is dat 99 procent daarvan uit het mkb komt. Juist deze ondernemingen hebben traditioneel moeite om aansluiting te vinden bij universiteiten en andere kennisinstellingen, terwijl zij wel degelijk concrete en urgente innovatievragen hebben.” Volgens Van den Steenhoven fungeren hogescholen hiermee als een onmisbare R&D-partner voor het mkb. “Praktijkgericht onderzoek maakt het mogelijk om kennis direct toepasbaar te maken binnen bestaande bedrijven. Dat is een wezenlijk andere vorm van innovatie dan de focus op start-ups alleen.”
Explosieve groei
Een ander opvallend resultaat uit het Birch-rapport is de enorme groei van het samenwerkingsnetwerk. “Tussen 2015 en 2024 is het aantal partners van hogescholen met een factor tien gegroeid,” zegt Van den Steenhoven. “Dat is echt explosief.” Die groei staat in schril contrast met de financiële middelen die beschikbaar zijn voor praktijkgericht onderzoek. “De financiering is in diezelfde periode slechts met een factor drie toegenomen,” aldus Van den Steenhoven. “Dat betekent dat hogescholen met beperkte middelen een grotere maatschappelijke en economische impact realiseren.” Deze scheefgroei wijst erop dat praktijkgericht onderzoek meer aandacht verdient vanwege het hoog maatschappelijk rendement. Juist doordat het plaatsvindt in nauwe samenwerking met bedrijven, zorginstellingen, overheden en maatschappelijke organisaties.
Kennisoverdracht voor verdienvermogen
Volgens Van den Steenhoven laat de analyse zien dat innovatie veel breder moet worden opgevat dan vaak gebeurt. “Deze cijfers onderstrepen dat valorisatie niet alleen gaat over spin-offs en start-ups,” zegt hij. “Het gaat óók, en misschien wel vooral, over kennisoverdracht naar bestaande organisaties.” Juist daarin ligt volgens hem een belangrijk fundament voor het verdienvermogen van Nederland. “We zijn bijna vergeten hoe belangrijk het is om bestaande bedrijven te helpen vernieuwen. Terwijl daar een enorm deel van onze economie zit.”
Stevige kennispartner
Wat Van den Steenhoven persoonlijk opvalt, zijn de reacties vanuit het veld. “Wat ik vaak hoor, is lichte verbazing,” zegt hij. “Veel externe stakeholders hadden zich simpelweg niet gerealiseerd hoe groot de rol van praktijkgericht onderzoek inmiddels is in het Nederlandse innovatiesysteem.” Die verbazing raakt volgens hem aan een bredere perceptiekwestie. “Men ziet hogescholen nog te vaak primair als onderwijsinstellingen,” aldus Van den Steenhoven. “Terwijl ze ondertussen zijn uitgegroeid tot stevige kennispartners voor regio en bedrijfsleven.” Dit onderstreept waarom samenwerkingen zoals die tussen Hogeschool Leiden en Key Region Leiden zo strategisch zijn: ze verbinden kennisontwikkeling en talent direct aan regionale (mkb) vraagstukken.
Van bewustzijn naar benutten
“Deze analyse laat zien hoe cruciaal praktijkgericht onderzoek is voor economische en maatschappelijke innovatie,” besluit Van den Steenhoven. “En dat bewustzijn mag nog veel breder landen en beter worden benut.”
In de lente-editie van Into Business lees je over ons initiatief om ondernemers meer te verbinden met de kenniseconomie, over ons evenement Zakendoen met Defensie en de start van de nieuwe voucherregeling voor mkb-digitalisering die opengaat op 11 mei. In de uitgave is ook de eerste column te lezen van onze directeur Leonie Hussaarts, vaste columnist van Into Business voor de komende twee jaar.
Bijdrage van EZ
Voor het verbinden van het mkb en de kennisclusters heeft Key Region Leiden van het ministerie van Economische Zaken een bijdrage ontvangen van €100.000. Deze toekenning vanuit de Actieagenda mkb-dienstverlening wordt ingezet om de verbinding tussen innovatiecampussen en ondernemers te verbeteren en de aanwezige kennis in de regio meer te laten landen in het mkb.
Elkaar sneller vinden
De Leidse regio beschikt over veel kennis en innovatie, maar niet alle ondernemers weten hoe ze hier gebruik van kunnen maken. Tegelijkertijd hebben ondernemers veel in huis waar de kennisclusters (denk aan Leiden Bio Science Park, NL Space Campus en Unmanned Valley) van kunnen profiteren. Die werelden ontmoeten elkaar te weinig. “Daar willen we verandering in brengen”, licht Leonie Hussaarts toe. “Vraag en aanbod moet elkaar beter vinden. Daar komt wellicht ook een stukje gunnen bij kijken. Wij willen graag duidelijk maken dat sterke regionale samenwerking niet alleen slim is, maar ook loont. Je zorgt voor banen dichtbij huis, voor een hoger regionaal niveau van kennis en kunde en voor veerkracht in onzekere tijden. Een goede buur kan dan van groot belang zijn ten opzichte van een verre vriend”.
De krapte op de arbeidsmarkt blijft en het zijn onzekere economische tijden. Samenwerken op regionale schaal is dan ook geen keuze, maar noodzaak.
Van tekentafel naar praktijk
Het project wil duidelijk maken dat innoveren niet alleen is weggelegd voor grote bedrijven. Het is net zo relevant voor het mkb. Zij zijn de schakel tussen kennis en de markt. Hussaarts: “Grote bedrijven en kennisinstellingen ontwikkelen nieuwe technologieën, het mkb zorgt voor toelevering, productie, dienstverlening en distributie. Als we daarbij nauwer samenwerken komen innovaties sneller van de tekentafel naar de praktijk. Ik ben ervan overtuigd dat er veel ondernemers zijn die daaraan kunnen bijdragen.”
Om ons verdienvermogen op peil te houden, moeten we slimmer en efficiënter gaan werken. Het mooie is dat we in onze regio daar de kennis en kunde voor in huis hebben.
Doen, leren en verbeteren
De aanpak wordt actief en vraaggestuurd. “Het belangrijkste is dat we gaan doen, ervan leren en onszelf verbeteren,” vult Hussaarts aan. “Bedrijven moeten daarbij ook zelf een stap naar voren zetten. Binnen onze samenwerking stemmen we de aanpak af met partners vanuit ondernemersverenigingen waaronder Ondernemend Leiden, VNO-NCW Rijnland, de Katwijkse Ondernemersvereniging en Ondernemersvereniging Bio Science Park. Met geïnteresseerden bedrijven ga ik graag in gesprek.”
Vraagactivatie: ondernemers bewust maken van hun toekomstvragen en hen helpen deze te vertalen naar concrete stappen.
Verbindingen leggen: zorgen voor betere toegang tot kennisinstellingen, innovatieve bedrijven en regionale netwerken.
Pilots en samenwerking: gezamenlijke projecten tussen mkb, kennisinstellingen, grote bedrijven, innovatieve start-ups en overheden om nieuwe werkwijzen uit te proberen.
Leren en bijsturen: continu monitoren wat werkt en bijsturen waar nodig.
De Nationale Wetenschapsagenda (NWA)-call, ‘Economische Structuurverandering in Zuid-Holland: Ruimte voor economie die bijdraagt aan brede welvaart’ is vanaf 9 maart geopend. Met deze call wil NWO (de Nederlandse Organisatie voor Wetenschappelijk Onderzoek) bijdragen aan de ontwikkeling van inzichten en handelingsperspectieven om de economische structuurverandering in Zuid-Holland te ondersteunen. In deze call wordt gebruik gemaakt van een Sandpitprocedure.
Over de call
In de provincie Zuid-Holland is grote behoefte aan inzicht en handelingskaders om ruimte te bieden aan economische structuurverandering. Hoewel de provincie een van de meest innovatieve economieën van Europa is, blijft de groei in de regio achter. Ook profiteert niet iedereen van de (brede) welvaart en leidt de verdeling van schaarse ruimte in de provincie tot complexe afwegingen tussen economische, sociale en ecologische belangen. Om naar een duurzame, toekomstbestendige en concurrerende economie toe te werken, staat Zuid-Holland voor de uitdaging om scherpe keuzes te maken op het snijvlak van economie, ruimte en brede welvaart. Deze call is erop gericht de vraagstukken integraal te benaderen en tot een breed gedragen perspectief op structuurverandering te komen.
Sandpitworkshop
Om de kans van impact van het onderzoek te vergroten, is samenwerking tussen onderzoekers, met onderzoekers van andere disciplines en met partners zoals bedrijven en maatschappelijke organisaties nodig. NWO ondersteunt de vorming van een consortium door een Sandpit te organiseren. Het doel van de Sandpit is het tot stand brengen van samenwerking in een nieuw samenwerkingsverband, resulterend in één gezamenlijke aanvraag. Lees op de website van NWO meer over wat een Sandpitworkshop inhoudt.
Om te bepalen wie deel kan nemen aan de Sandpitworkshop, kent dit programma een selectieronde op basis van door individuen ingediende Expressions of Interest. Er kunnen maximaal 30 deelnemers geselecteerd worden voor deelname aan de Sandpit.
Op maandag 16 maart 2026 organiseert NWO een online informatiebijeenkomst voor deze NWA-call. Geïnteresseerden in deze Call for proposals zijn van harte uitgenodigd om de bijeenkomst bij te wonen. NWO zal het doel en de opzet van de call toelichten en praktische informatie geven over de Sandpitprocedure. Meld je hier aan.
Op 15 december hebben wij samen met de Provincie Zuid-Holland, de Economic Board Zuid-Holland en meer dan 90 partners het Versnellingsprogramma Zuid-Holland gelanceerd. We werken hiermee aan het op orde brengen van de randvoorwaarden om investeringen in de provincie Zuid-Holland los te maken. Versnel, Versimpel en Verbind is het advies.
Gunstige effecten
Het Versnellingsprogramma helpt om sneller te werken aan het uitbreiden van de energie-infrastructuur, ruimte te organiseren voor duurzame en innovatieve bedrijvigheid, talent aan te trekken en op te leiden, vergunningverlening te verbeteren en strategische investeringen mogelijk maken. Door gezamenlijk te versnellen kunnen projecten eerder van de grond komen én versterken we de economie, strategische autonomie en brede welvaart in Zuid-Holland.
Bruggen slaan
Key Region Leiden zorgt voor het aanjagen van en het slaan van bruggen tussen de kenniseconomie en het brede mkb in de regio, de motor voor onze brede welvaart. We omarmen het versnellingsprogramma, want we zien het belang in van het maken van gerichte keuzes, zodat alle juiste randvoorwaarden aanwezig zijn voor innovatie en ondernemen in Key Region Leiden. Samen maken we Zuid-Holland klaar voor de toekomst!
Gezamenlijke aanpak
Het Versnellingsprogramma Groeiagenda Zuid-Holland is de gezamenlijke aanpak van de provincie Zuid-Holland, de Economic Board Zuid-Holland, overheden, bedrijven en kennisinstellingen om de randvoorwaarden op orde te krijgen zodat investeringen in onze mooie provincie weer loskomen. Door samen sneller te werken aan onder andere energie-infrastructuur, ruimte, talent en sterke investeringsvoorstellen, zorgen we dat belangrijke projecten daadwerkelijk van de grond komen. Zo levert Zuid-Holland een grote en concrete bijdrage aan de nationale doelen voor klimaat, woningbouw, productiviteit en strategische economische groei.
Economie
Cookie beheer
Om de beste ervaringen te bieden, gebruiken we technologieën zoals cookies om apparaatgegevens op te slaan en/of te openen. Door hiermee in te stemmen, kunnen we gegevens verwerken zoals browsegedrag of unieke ID's op deze site. Geen toestemming geven of toestemming intrekken kan bepaalde functies en mogelijkheden nadelig beïnvloeden.
Functioneel
Altijd actief
Om de beste ervaringen te bieden, gebruiken we technologieën zoals cookies om apparaatgegevens op te slaan en/of te openen. Door hiermee in te stemmen, kunnen we gegevens verwerken zoals browsegedrag of unieke ID's op deze site. Geen toestemming geven of toestemming intrekken kan bepaalde functies en mogelijkheden nadelig beïnvloeden.
Voorkeuren
De technische opslag of toegang die uitsluitend wordt gebruikt voor statistische doeleinden.
Statistieken
De technische opslag of toegang die uitsluitend wordt gebruikt voor statistische doeleinden.De technische opslag of toegang die uitsluitend wordt gebruikt voor statistische doeleinden.
Marketing
De technische opslag of toegang is vereist om gebruikersprofielen aan te maken voor het verzenden van advertenties of om de gebruiker te volgen op een website of over meerdere websites voor vergelijkbare marketingdoeleinden.
